Werk je met zzp'ers, dan verandert er eind dit jaar iets aan je bewijspositie. Tot nu toe moest iemand die zich werknemer voelde, dat zelf aannemelijk maken. Vanaf 31 december 2026 is dat bij lage tarieven omgedraaid: dan moet jij aantonen dat de samenwerking echt zelfstandig is.
De grens ligt bij ongeveer 38 euro per uur. Voor sectoren waar zzp-tarieven daar structureel onder liggen, en dat zijn er nogal wat, is dat een wezenlijke verandering.
Wat is schijnzelfstandigheid?
Iemand wordt op papier ingehuurd als zzp'er, maar werkt in de praktijk als een gewone werknemer. Dezelfde taken als je vaste mensen, aangestuurd door jouw leidinggevende, met jouw materiaal, zonder de vrijheid om zich te laten vervangen.
Het speelt breed. Een beveiliger die al twee jaar dezelfde ronde loopt op jouw locatie. Een schoonmaker die volgens jouw rooster werkt met jouw middelen. Een consultant die drie dagen per week op jouw afdeling zit, in jouw teamoverleg. Op de factuur staat zzp, in de praktijk is het loondienst.
Het rechtsvermoeden vanaf 31 december 2026
De Eerste Kamer stemde in juni 2026 in met de wet die dit regelt. Vanaf 31 december geldt: verdient een zzp'er minder dan ongeveer 38 euro per uur, dan mag hij stellen dat er sprake is van een arbeidsovereenkomst. Doet hij dat, dan is het aan jou om het tegendeel te bewijzen.
Lukt dat niet, dan heeft hij de rechten van een werknemer: loon bij ziekte, vakantiedagen, ontslagbescherming.
Drie dingen om scherp te hebben:
- Het bedrag wordt twee keer per jaar herzien, tegelijk met het minimumloon. Reken dus niet met een vast getal maar check de actuele grens
- Boven de 38 euro ben je niet veilig. De Rijksoverheid stelt het zelf ook: ook bij een hoog uurtarief kan sprake zijn van schijnzelfstandigheid
- Dit is iets wat de werkende zelf inroept, bij jou of bij de rechter. Het is geen instrument van de Belastingdienst
Hoe de Belastingdienst het beoordeelt
Dat gebeurt via de negen criteria uit het Deliveroo-arrest van de Hoge Raad. Geen enkel criterium is doorslaggevend, het gaat om het totaalplaatje. De sterkste signalen:
- De zzp'er werkt uitsluitend of grotendeels voor jou
- Jij bepaalt hoe, wanneer en waar het werk gebeurt
- Hij kan zich niet laten vervangen
- Hij gebruikt jouw materialen en systemen
- Hij doet hetzelfde werk als je mensen in loondienst
- Er is geen ondernemersrisico: geen eigen klanten, geen eigen tarieven
De Rijksoverheid heeft een keuzehulp waarmee je in tien vragen ziet welke kenmerken jouw situatie heeft. Wil je het uitgebreider? Als opdrachtgever kun je de Webmodule beoordeling arbeidsrelaties invullen, die werkt met punten per antwoord.
Wat je riskeert
Naheffingen
Stelt de Belastingdienst schijnzelfstandigheid vast, dan volgen naheffingen loonbelasting en premies, met terugwerkende kracht tot 1 januari 2025. Dat kan flink oplopen, want het gaat om alles wat je had moeten afdragen als de persoon in dienst was geweest.
Boetes
In 2026 worden geen verzuimboetes opgelegd en start de Belastingdienst doorgaans met een bedrijfsbezoek. Vergrijpboetes zijn wel mogelijk bij opzet of grove schuld. Let op: die resterende coulance vervalt per 1 januari 2027. Wie nu nog niets heeft geregeld, heeft dus nog een paar maanden.
Claims van de zzp'er zelf
Dit risico staat los van de Belastingdienst en is met het rechtsvermoeden groter geworden. Een zzp'er kan tot vijf jaar terug een arbeidsovereenkomst vorderen, met alles wat daarbij hoort. Bij tarieven onder de 38 euro hoeft hij daarvoor straks een stuk minder aan te tonen.
Wat je nu kunt doen
Begin bij je facturen, niet bij je contracten.
Zet op een rij welke zzp'ers je inhuurt en tegen welk uurtarief. Alles onder de 38 euro verdient als eerste aandacht, want daar draait de bewijslast straks om. Kijk daarna per samenwerking naar de praktijk: heeft iemand andere opdrachtgevers, bepaalt hij zelf hoe hij werkt, gebruikt hij eigen middelen, loopt hij risico?
Leg vast wat je afspreekt over werktijden, vervanging, tarief en materiaal. En zorg dat de praktijk overeenkomt met wat er op papier staat, want daar wordt naar gekeken, niet naar de overeenkomst.
Twijfel je over een samenwerking? Dan is een tijdelijk contract of payrolling vaak minder gedoe dan een discussie achteraf.
Kun je nog met zzp'ers werken?
Ja. Er is geen verbod op zzp'ers, er is een verbod op schijnzelfstandigheid. Wie echt zelfstandig werkt, blijft gewoon zelfstandig. Het rechtsvermoeden verandert alleen wie moet bewijzen wat.
Liever zekerheid dan gedoe?
Mr Einstein helpt je aan de juiste contractvorm en houdt je personeels- en loonadministratie bij. Van payroll tot vast contract, zodat je flexibel blijft zonder risico op naheffingen.
Deze informatie is bedoeld ter algemene oriëntatie en is geen juridisch advies. Raadpleeg bij twijfel een arbeidsrechtjurist of belastingadviseur.
